2. Werken aan bestaanszekerheid

We zorgen dat inwoners de ondersteuning krijgen die ze nodig hebben met de afgesproken kwaliteit. Daarnaast voorkomen en bestrijden we fraude of onrechtmatigheid

Toezicht en handhaving zijn wettelijke taken van de gemeente binnen de Wmo, Jeugdwet en Participatiewet. Daarmee controleren we of inwoners de ondersteuning krijgen die zij nodig hebben, of de kwaliteit van die ondersteuning op orde is en of publieke middelen rechtmatig worden besteed.

We zetten in op het voorkomen van fouten, misbruik en fraude. Dat doen we door inwoners en aanbieders goed te informeren, signalen op te pakken en controles uit te voeren. Binnen de Wmo en Jeugdwet maken steekproeven onderdeel uit van deze aanpak. Zo dragen toezicht en handhaving bij aan vertrouwen, kwaliteit en doelmatige inzet van publieke middelen, passend bij de beweging naar preventie en ondersteuning die terechtkomt waar deze het meest nodig is.

De uitgevoerde onderzoeken binnen de Wmo en Participatiewet hebben geleid tot het corrigeren van onrechtmatigheden, het verbeteren van de kwaliteit van ondersteuning en het voorkomen van onterechte instroom. Onjuistheden zijn waar nodig gecorrigeerd, ondersteuning en uitkeringen zijn aangepast aan de geldende kaders. Daarnaast hebben herstel- en verbetermaatregelen bij aanbieders, samen met vroegtijdige toetsing en samenwerking met partners, bijgedragen aan een betere naleving van regels en een doelmatige inzet van publieke middelen.

De inzet van toezicht, vroegtijdige toetsing en samenwerking met partners heeft geholpen om fouten en misbruik te voorkomen en de kwaliteit van dienstverlening verder te versterken binnen de Wmo en Participatiewet.

Wanneer we constateren dat afspraken niet worden nagekomen, gaan we eerst in gesprek en geven we ruimte voor verbetering. Blijft verbetering uit, dan kunnen we maatregelen nemen. Bijvoorbeeld door geld terug te vorderen, geen nieuwe cliënten meer toe te laten bij een aanbieder of de samenwerking te beëindigen.

Steeds vaker werken we aan de voorkant samen met inwoners en aanbieders om problemen te voorkomen. Hiermee sluiten we aan bij de bredere beweging in het sociaal domein naar preventie en vroegtijdige ondersteuning. Ons doel is dat inwoners en aanbieders de regels kennen, begrijpen en naleven, zodat ondersteuning rechtmatig, doelmatig en van goede kwaliteit blijft.

Onderzoeken jeugd rechtmatigheid (aantal)

1

Onderzoeken Wmo rechtmatigheid (aantal)

41

Onderzoeken Particpatiewet (aantal)

568

• We zorgen samen met de andere IJssel-Vecht gemeenten voor een verbeterde dienstverleningsovereenkomst voor het uitvoeren van rechtmatigheidsonderzoek Wmo.   
• We volgen de ontwikkelingen van de nieuwe Wet bevorderen samenwerking en rechtmatige zorg. We voeren de noodzakelijke aanpassingen van het beleid in de praktijk uit.  
• Uitvoeren van de afspraken in het project Grip op zorg om daarmee effectiever te kunnen optreden tegen overlast in de buurt.

• We houden toezicht op de kwaliteit en rechtmatigheid van de ondersteuning aan onze inwoners. Dit is een wettelijke taak. De toezichthouders werken regionaal. Waar nodig handhaven wij.
• We voeren de beleidsvisie Integrale Handhaving uit.  
• We volgen het landelijke kwaliteitstoetsingskader. We voeren de noodzakelijke aanpassingen van het beleid in de praktijk uit.  
• We zetten in op het opsporen van strafbare feiten. Binnen team handhaving zijn ook medewerkers aangesteld als buitengewoon opsporingsambtenaar (BOA).  
• We zetten in op het bevorderen van bewuste naleving van de regels bij bijstandsuitkeringen of persoonsgebonden budgetten (pgb).   
• We assisteren bij de intake van bijstands- en pgb-aanvragen om fouten en onbewuste fraude te voorkomen.   
• We adviseren in re-integratietrajecten om te zorgen dat medewerkers en inwoners goed op de hoogte zijn van de regels en verwachtingen.   
• We investeren in de ontwikkeling van onderzoek op rechtmatigheid binnen de Jeugdwet.   
• We financieren GGD IJsselland samen met de andere IJsselland-gemeenten via een dienstverleningsovereenkomst voor het uitvoeren van kwaliteitstoezicht Wmo.    
• We hebben samen met de andere IJssel-Vecht gemeenten een dienstverleningsovereenkomst voor het uitvoeren van rechtmatigheidsonderzoek Wmo.   
• We hebben een Gemeenschappelijk regeling (GR) met de andere IJssel-Vecht gemeenten voor de inzet van Sociale recherche.   
• We nemen deel aan casustafels, werkgroepen van Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en het Regionaal Informatie en Expertise Centrum om (regionale) samenwerking, kwaliteit en kennis te versterken.

Niet van toepassing.

Doel 2.2.1 Toezicht en handhaving Sociaal Domein

Uitvoeringsplan kader integrale handhaving

Toolbox zorgfraude en zorgoverlast met bijbehorend stromenmodel

Agenda zorg en veiligheid 2025-2026 Gemeente Zwolle